O tym dokumencie
Propozycja zgodnego zakończenia zlecenia, którą składa zleceniobiorca
Porozumienie o rozwiązaniu umowy zlecenia to odrębna umowa: obie strony zgadzają się, że dotychczasowa współpraca kończy się w oznaczonym dniu i na oznaczonych warunkach. Ten wzór przygotowuje tekst takiego porozumienia z perspektywy zleceniobiorcy — to on występuje z inicjatywą i przedstawia projekt do podpisu. Do chwili akceptacji przez zleceniodawcę dokument jest jedynie ofertą w rozumieniu Kodeksu cywilnego (art. 66 k.c.); umowa zlecenia trwa nadal, a zleceniobiorca pozostaje związany swoimi obowiązkami.
Porozumienie nie jest wypowiedzeniem. Nie stosuje się do niego mechanizmu z art. 746 § 2 k.c., nie biegnie żaden okres wypowiedzenia, a treść rozliczenia strony kształtują same. To właśnie odróżnia ten wzór od wypowiedzenia z zachowaniem terminu i od wypowiedzenia natychmiastowego.
Kiedy porozumienie jest dla zleceniobiorcy korzystniejsze niż wypowiedzenie
| Zagadnienie | Wypowiedzenie (art. 746 § 2 k.c.) | Porozumienie stron |
|---|---|---|
| Zgoda zleceniodawcy | niepotrzebna | konieczna |
| Odszkodowanie za brak „ważnego powodu” | możliwe przy zleceniu odpłatnym | nie powstaje — brak jednostronnego wypowiedzenia |
| Data zakończenia | wynika z umowy albo skutek natychmiastowy | dowolna, ustalona w treści |
| Rozliczenie wynagrodzenia i zaliczek | według ustawy, często sporne | opisane w dokumencie, akceptowane przez obie strony |
| Zwrot materiałów i sprzętu | obowiązek ustawowy bez terminu | termin i sposób zapisane w porozumieniu |
| Referencje / potwierdzenie współpracy | zależą od dobrej woli | mogą być elementem porozumienia |
Główna przewaga porozumienia to brak ryzyka odszkodowawczego. Zleceniobiorca, który wypowiada odpłatne zlecenie bez ważnego powodu, odpowiada wobec zleceniodawcy za szkodę (art. 746 § 2 k.c.); zgodne rozwiązanie umowy tę podstawę usuwa, bo nie ma jednostronnego oświadczenia, któremu można by zarzucić brak powodu. Drugą przewagą jest przewidywalność: strony wiedzą, kiedy dokładnie kończą się obowiązki i jakie kwoty trafią na rachunek. Trzecią — możliwość załatwienia w jednym dokumencie spraw, które przy wypowiedzeniu pozostają otwarte: zaliczek, materiałów, dostępu do systemów, referencji. O tym, jak sądy oceniają „ważny powód” i kiedy ryzyko z § 2 jest realne, więcej w poradniku art. 746 k.c. w praktyce.
Co zapisać w porozumieniu — lista dla zleceniobiorcy
- Data rozwiązania umowy. Konkretny dzień kalendarzowy; to od niego liczy się wygaśnięcie tytułu do ubezpieczeń i termin na wyrejestrowanie z ZUS.
- Czynności wykonane i niewykonane. Krótkie wskazanie, które zadania zostały zrealizowane, a które pozostają po stronie zleceniodawcy lub jego nowego wykonawcy. Zapobiega późniejszym zarzutom o „porzucenie” zlecenia.
- Wynagrodzenie za wykonaną część. Kwota lub sposób jej ustalenia (np. stawka godzinowa × godziny z ewidencji) i termin zapłaty. Jeżeli zleceniobiorcę obejmuje ustawa o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, kwota nie może być niższa od minimalnej stawki godzinowej za każdą przepracowaną godzinę — prawa tego nie można się zrzec także w porozumieniu.
- Rozliczenie zaliczek. Zaliczka udzielona na wydatki (art. 743 k.c.) podlega rozliczeniu: kwota niewykorzystana wraca do zleceniodawcy, a wydatki poniesione ponad zaliczkę podlegają zwrotowi zleceniobiorcy z odsetkami ustawowymi (art. 742 k.c.). Od sum zatrzymanych ponad potrzebę zleceniobiorca płaciłby odsetki (art. 741 k.c.), więc jasne rozliczenie leży w jego interesie.
- Zwrot materiałów, sprzętu i dokumentów. Lista rzeczy, termin i sposób przekazania. Wynika to z art. 740 i 741 k.c., ale porozumienie nadaje temu obowiązkowi konkretny kształt i pozwala potwierdzić wykonanie protokołem.
- Potwierdzenie współpracy. Zobowiązanie zleceniodawcy do wydania zaświadczenia o okresie i przedmiocie współpracy lub referencji w określonym terminie.
- Klauzula o braku dalszych roszczeń. Dopuszczalna, lecz z granicami: nie działa wobec wynagrodzenia poniżej stawki minimalnej ani wobec obowiązków publicznoprawnych (składki, podatek). Zleceniobiorca, który ją podpisuje, traci możliwość dochodzenia roszczeń, których w treści nie wymieniono — dlatego rozliczenie powinno być kompletne.
Ubezpieczenie zdrowotne — 30 dni po ustaniu zlecenia
Z dniem wskazanym w porozumieniu wygasa tytuł do ubezpieczeń społecznych i zdrowotnego. Zleceniodawca ma 7 dni na złożenie ZUS ZWUA (art. 36 ust. 11 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych), a zleceniobiorca może sprawdzić na koncie w ZUS, czy zostało to zrobione. Prawo do świadczeń opieki zdrowotnej ustaje po upływie 30 dni od wygaśnięcia obowiązku ubezpieczenia (art. 67 ust. 4 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych).
Ponieważ przy porozumieniu datę zakończenia ustala się swobodnie, zleceniobiorca może ją dopasować do początku nowej umowy tak, aby uniknąć luki w ubezpieczeniu — albo wykorzystać 30-dniowy okres na rejestrację w urzędzie pracy, zgłoszenie jako członek rodziny lub zawarcie umowy o dobrowolne ubezpieczenie zdrowotne z NFZ. To jeden z praktycznych argumentów za porozumieniem, gdy zależy na ciągłości leczenia.
Referencje, zaświadczenia i PIT-11
Zakończenie zlecenia nie wiąże się ze świadectwem pracy — ten dokument przysługuje wyłącznie pracownikom. Zleceniobiorca może natomiast otrzymać zaświadczenie o okresie wykonywania umowy i podstawie wymiaru składek (wymagane zwykle przy rejestracji w urzędzie pracy), zaświadczenie o przedmiocie współpracy oraz referencje. Żaden przepis nie nakazuje zleceniodawcy ich wystawienia, dlatego zapisanie takiego zobowiązania w porozumieniu jest jedynym sposobem, by je zagwarantować.
Za rok, w którym umowa się skończyła, zleceniodawca wystawi PIT-11 — do końca lutego następnego roku. Dane z niego trafiają do rozliczenia rocznego na podatki.gov.pl. Okresy zlecenia stanowiące tytuł do ubezpieczeń społecznych wliczają się od 2026 r. do stażu pracy; potwierdzenie wydaje ZUS na wniosek zainteresowanego.
Co, gdy zleceniodawca nie podpisze porozumienia
Porozumienie wymaga zgody obu stron. Dopóki zleceniodawca nie zaakceptuje projektu, umowa zlecenia obowiązuje bez zmian, a zleceniobiorca nadal odpowiada za wykonywanie zadań. Milczenie zleceniodawcy nie oznacza zgody; oferta złożona z oznaczonym terminem przestaje wiązać z jego upływem, a bez terminu — po czasie potrzebnym na odpowiedź w zwykłym toku czynności (art. 66 § 2 k.c.). Warto więc wpisać do pisma przewodniego termin na podpis.
Gdy zgody nie ma, zleceniobiorcy pozostaje droga jednostronna: wypowiedzenie z zachowaniem umownego terminu albo — jeśli istnieje ważny powód — wypowiedzenie ze skutkiem natychmiastowym. Odmowa podpisania porozumienia sama w sobie nie jest ważnym powodem, ale okoliczności, które skłoniły zleceniobiorcę do złożenia propozycji (np. zaległości w zapłacie), mogą nim być. Uprawnienia do wypowiedzenia z ważnych powodów nie można wyłączyć w umowie (art. 746 § 3 k.c.).
Forma i doręczenie — w skrócie
Jeżeli umowę zlecenia zawarto na piśmie, w formie dokumentowej lub elektronicznej, jej rozwiązanie za zgodą obu stron wymaga co najmniej formy dokumentowej (art. 77 § 2 k.c.). W praktyce porozumienie podpisuje się w dwóch egzemplarzach albo wymienia podpisane skany; przy formie pisemnej pod rygorem nieważności zastrzeżonej w umowie potrzebne są podpisy własnoręczne lub kwalifikowane podpisy elektroniczne. Porozumienie jest zawarte z chwilą, gdy oświadczenie o przyjęciu oferty dotarło do zleceniobiorcy (art. 61 § 1 k.c.). O dowodach doręczenia i wymianie dokumentów na odległość: doręczenie wypowiedzenia i porozumienia.
Zlecenie a umowa o pracę — na co uważać przy porozumieniu
Porozumienie rozwiązujące zlecenie nie przekreśla możliwości ustalenia, że strony łączył w rzeczywistości stosunek pracy, jeżeli praca była wykonywana pod kierownictwem, w miejscu i czasie wyznaczonym przez zleceniodawcę (art. 22 § 11 Kodeksu pracy). Klauzula o braku roszczeń podpisana w porozumieniu nie obejmuje uprawnień pracowniczych, których zleceniobiorca nie był świadomy w chwili podpisu — takie zrzeczenie może być kwestionowane. Porównanie form współpracy i ich zakończenia: rozwiązanie umowy B2B, zlecenia i umowy o pracę.
Najczęstsze pytania
Czym porozumienie stron różni się od wypowiedzenia zlecenia przez zleceniobiorcę?
Wypowiedzenie jest oświadczeniem jednostronnym i przy zleceniu odpłatnym bez ważnego powodu może rodzić odpowiedzialność zleceniobiorcy za szkodę (art. 746 § 2 k.c.). Porozumienie to umowa obu stron: datę i warunki rozliczenia ustala się wspólnie, a mechanizm odszkodowawczy z art. 746 k.c. nie znajduje zastosowania.
Czy zleceniodawca może odmówić podpisania porozumienia?
Tak. Porozumienie wymaga zgody obu stron, a milczenie nie oznacza akceptacji. Do czasu podpisania umowa zlecenia trwa. Jeśli zgody nie ma, zleceniobiorca może skorzystać z wypowiedzenia z zachowaniem umownego terminu albo — przy ważnym powodzie — z wypowiedzenia ze skutkiem natychmiastowym.
Jak rozliczyć zaliczkę i niewykonane czynności w porozumieniu?
Porozumienie powinno wskazać, które czynności zostały wykonane i jaka kwota za nie przysługuje, oraz jak rozliczono zaliczkę: część niewykorzystana wraca do zleceniodawcy, a wydatki poniesione ponad zaliczkę zleceniodawca zwraca z odsetkami ustawowymi (art. 742 i 743 k.c.). Wynagrodzenie nie może być niższe od minimalnej stawki godzinowej za przepracowane godziny.
Czy po porozumieniu zleceniobiorca zachowuje ubezpieczenie zdrowotne?
Prawo do świadczeń opieki zdrowotnej ustaje po upływie 30 dni od dnia wygaśnięcia obowiązku ubezpieczenia (art. 67 ust. 4 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej). Datę zakończenia zlecenia w porozumieniu można ustalić tak, aby nowa umowa lub inny tytuł zaczęły się bez luki.
Czy zleceniobiorca może zażądać referencji lub potwierdzenia współpracy?
Żaden przepis nie nakłada na zleceniodawcę obowiązku wystawienia referencji ani zaświadczenia, a świadectwo pracy przy zleceniu nie przysługuje. Zobowiązanie do wydania zaświadczenia o okresie i przedmiocie współpracy można natomiast zapisać w treści porozumienia i w ten sposób je zagwarantować.
Czy porozumienie o rozwiązaniu zlecenia musi mieć formę pisemną?
Jeżeli umowę zlecenia zawarto na piśmie, w formie dokumentowej lub elektronicznej, jej rozwiązanie za zgodą stron wymaga co najmniej formy dokumentowej (art. 77 § 2 k.c.) — wystarczy wymiana podpisanych skanów lub e-maili. Gdy umowa zastrzega formę pisemną pod rygorem nieważności, potrzebne są podpisy własnoręczne albo kwalifikowane podpisy elektroniczne.
Inne wzory
-
Umowa zlecenia
Zleceniobiorca — za wypowiedzeniem
Zakończenie zlecenia z zachowaniem terminu zapisanego w umowie.
Otwórz wzór → -
Umowa zlecenia
Zleceniobiorca — natychmiastowe
Zakończenie zlecenia z ważnego powodu, od ręki.
Otwórz wzór → -
Umowa zlecenia
Zleceniodawca — porozumienie stron
Projekt porozumienia przygotowany przez dającego zlecenie — z klauzulą zrzeczenia roszczeń i protokołem zdawczo-odbiorczym.
Otwórz wzór → -
B2B
B2B — porozumienie stron
Odpowiednik dla współpracy między przedsiębiorcami.
Otwórz wzór → -
Poradnik
Wypowiedzenie umowy zlecenia (art. 746 k.c.): ważne powody i rozliczenie
Zasady wypowiadania umowy zlecenia, znaczenie ważnych powodów oraz rozliczenie wynagrodzenia i szkody.
Czytaj → -
Poradnik
Doręczenie wypowiedzenia: kiedy pismo jest skutecznie złożone
Kiedy oświadczenie o wypowiedzeniu uznaje się za skutecznie złożone drugiej stronie, także przy odmowie odbioru.
Czytaj →
Treść informacyjna, stan prawny: wrzesień 2026 r. Serwis nie świadczy pomocy prawnej.